WP Rocket, Η αλήθεια πίσω από τον μύθο

Μία απαραίτητη διευκρίνιση

Επιτρέψτε μου να σας εξηγήσω κάτι από την αρχή, πριν μπούμε δηλαδή στην ουσία τού σημερινού κειμένου. Και θα το κάνω με κάθε ειλικρίνεια, όπως άλλωστε συμβαίνει και στο κάθε κείμενο αυτής τής ιστοσελίδας.

Οι περισσότεροι από εμάς που συντηρούμε μία ιστοσελίδα, προσφέρουμε εντελώς δωρεάν την πληροφόρηση στους αναγνώστες (με την όποια ποιότητα μπορεί ο καθένας). Εκτός από το μεράκι όμως για την συγγραφή κειμένων, υπάρχει και η σκληρή πραγματικότητα και στην περίπτωσή μας η πραγματικότητα μεταφράζεται σε πολλές ώρες έρευνας και σε αρκετά έξοδα για την συντήρηση τού site. Για να αντιμετωπίσουμε λοιπόν όλα αυτά με τον πιο ανώδυνο τρόπο, (χωρίς δηλαδή να επιβαρύνουμε τους αναγνώστες), πολλοί από εμάς γινόμαστε affiliates, γράφουμε δηλαδή κάποιες φορές για ένα προϊόν ή μία υπηρεσία και εάν κάτι από αυτά αγοραστεί μέσα από την ιστοσελίδα μας, λαμβάνουμε μία ελάχιστη προμήθεια από τον πωλητή, χωρίς αυτό να μεταβάλλει καθόλου την τελική τιμή για τον αγοραστή. Όλα καλά έως εδώ.

Στο σημείο αυτό όμως προκύπτει το πιο βασικό δίλημμα για έναν δημοσιογράφο, τόσο παλιό όσο σχεδόν και η ανθρωπότητα – πρέπει η κρίση μου να γίνει ελαστική για να τα έχω καλά με τους διαφημιζόμενους ή εκείνο που προέχει είναι η καθαρή και αμερόληπτη κριτική; πρέπει να κάνω τα στραβά μάτια σε κάποια ελαττώματα ή ατέλειες ενός προϊόντος ή το καλύτερο είναι να ενημερώσω με όση αντικειμενικότητα διαθέτω το κοινό, ακόμη και εάν αυτό προκαλέσει δυσαρέσκειες και αντιπαλότητες;

Για μένα η απάντηση είναι αυτονόητη όλα αυτά τα χρόνια. Και δεν είναι μόνο θέμα συνείδησης ή εντιμότητας, η εμπειρία στο blogging τόσα χρόνια από εκατομμύρια χρήστες, έχει αποδείξει ότι το ψέμα έχει κοντά ποδάρια – όσο και εάν κάποιος υποτάσσει την κρίση του στο προσωπικό συμφέρον, αργά ή γρήγορα θα το πληρώσει με απώλεια αναγνωστών και αξιοπιστίας.

Γιατί τα λέω όλα αυτά σήμερα;

Η ομοιομορφία των κειμένων

Ένα από τα σημαντικότερα διλήμματα που αντιμετωπίζει ένας αρχάριος όταν ξεκινά μία σελίδα στο WordPress, (ή και σε κάποια άλλη πλατφόρμα), είναι η επιλογή για το καλύτερο cache plugin, καθώς από αυτήν την επιλογή εξαρτώνται πολλά ζητήματα ταχύτητας και σταθερότητας τής ιστοσελίδας του. Ξεκινά λοιπόν την αναζήτηση στο διαδίκτυο και μπροστά του ανοίγουν χιλιάδες ή και εκατομμύρια σελίδες για το συγκεκριμένο θέμα. Η πρώτη αντίδραση είναι θετική – τι καλύτερο από ένα τόσο ευρύ πληροφοριακό υλικό για έναν άπειρο χρήστη; Η δεύτερη αντίδραση όμως είναι συνήθως η έκπληξη – οι σελίδες στην πλειονότητά τους γράφουν ακριβώς τα ίδια πράγματα.

Μέσα από αυτήν την επανάληψη και την ομοιομορφία, έχει δημιουργηθεί με τα χρόνια ένας μύθος γύρω από το WP Rocket, ένα πρόσθετο Γαλλικής προέλευσης με κύριο αντικείμενο το caching. Στο σημείο αυτό, όσοι δεν γνωρίζετε τίποτα για την συγκεκριμένη λειτουργία, μπορείτε να διαβάσετε παλαιότερο κείμενό μας που τα εξηγεί όλα αναλυτικά…

Δεν υπάρχει περίπτωση να διαβάσετε άρθρο για το caching και να μην βρείτε μπροστά σας το WP Rocket, συνήθως θα δείτε να αναφέρονται τα πιο γνωστά δωρεάν πρόσθετα, (Super Cache, Total Cache, Comet Cache, Fastest Cache κλπ) και στο τέλος των δοκιμών, (ή «δοκιμών»), το WP Rocket αναδεικνύεται νικητής και με διαφορά από τα υπόλοιπα. Κατά σατανική σύμπτωση ο χρόνος φόρτωσης με την χρήση τού WP Rocket είναι πάντοτε κάτω από ένα δευτερόλεπτο και η βαθμολογία από όλες τις μηχανές μέτρησης πλησιάζει ή κατορθώνει το 100%. Κανείς σχεδόν, (υπάρχουν πάντοτε οι εξαιρέσεις), δεν λέει το αυτονόητο – ότι δηλαδή το caching είναι μόνο μία παράμετρος από εκείνες που απαιτούνται για την ποιότητα μιάς ιστοσελίδας και ότι εάν όλα τα υπόλοιπα είναι στο μαύρο τους το χάλι, κανένα plugin, όσο καλό και εάν είναι δεν θα κατορθώσει σπουδαία αποτελέσματα. Αλλά θα επανέλθουμε σ’ αυτά παρακάτω.

Το WP Rocket είναι ένα premium πρόσθετο και δεν έχει δωρεάν έκδοση, όπως τα περισσότερα από τα υπόλοιπα τού ανταγωνισμού. Το έχω εγκαταστήσει σε όλα τα sites που διαχειρίζομαι, οπότε ελάτε μαζί μου σήμερα σε μία εξερεύνηση τού πρόσθετου κάτω από πραγματικές συνθήκες, με σκοπό να απαντήσουμε το βασικό ερώτημα – αξίζει η αγορά τού WP Rocket ή ο μύθος του δεν αντιστοιχεί στην πραγματικότητα; έχει πράγματι τόση διαφορά από τα υπόλοιπα (δωρεάν) πρόσθετα ή μιλάμε για διαφορές δεκάτων τού δευτερολέπτου με τις οποίες δεν αξίζει κανείς να ασχοληθεί και πολύ περισσότερο να πληρώσει;

Λοιπόν, η αλήθεια, όπως συμβαίνει συνήθως, βρίσκεται κάπου στην μέση. Το WP Rocket είναι ένα πράγματι εξαιρετικό πρόσθετο, αλλά εάν περιμένετε να συμβούν μπροστά σας τα θαύματα που υπόσχονται οι διάφορες ιστοσελίδες, θα απογοητευθείτε. Ελάτε λοιπόν να δούμε τα υπέρ και τα κατά της επιλογής αγοράς του, έτσι ώστε με ψυχραιμία να πάρετε την τελική σας απόφαση. Αλλά πριν πάμε εκεί λίγα λόγια για τις μετρήσεις ταχύτητας και performance στο διαδίκτυο…

Η δικτατορία των μετρήσεων που γίνεται καταναγκασμός

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι σήμερα ένα site πρέπει να είναι γρήγορο και καλά «στημένο», (αισθητικά και τεχνικά). Ιστοσελίδες που ξεπερνούν τα 4 και 5 δευτερόλεπτα για να εμφανιστούν προκαλούν ανυπομονησία στον αναγνώστη που πολλές φορές καταλήγει σε εγκατάλειψη τής προσπάθειας. Στο διαδίκτυο θα βρείτε εκατοντάδες σελίδες που «τεστάρουν» την ιστοσελίδα σας και σας προσφέρουν απλόχερα δεκάδες αποτελέσματα σε κάθε πεδίο. Για αρχή, να θυμάστε ένα πράγμα – οι μηχανές μέτρησης έχουν αξία στον βαθμό που επισημαίνουν αδυναμίες και προβλήματα, ταυτόχρονα όμως σε πολλά άλλα παραμένουν «τυφλές» και δίνουν άσχετα αποτελέσματα. Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι και το πρωτόκολλο HTTP/2. Τώρα, για να μην ζαλιστείτε με πράγματα κάπως άσχετα με το σημερινό μας θέμα, να πούμε με πολύ απλά λόγια, ότι το HTTP/2, (διάδοχος τού HTTP/1.1),  βελτιώνει θεαματικά την συμπεριφορά τής ιστοσελίδας σας κατά την φόρτωσή της και θεωρητικά μπορεί να καταστήσει περιττή ακόμη και την χρήση ενός cache plugin ή τουλάχιστον ορισμένων παραμέτρων του.

Χρόνια τώρα γράφουν όλοι για τα πλεονεκτήματα τού HTTP/2 και κάποιες εταιρίες φιλοξενίας το χρησιμοποιούν ήδη, (εάν για παράδειγμα είστε στην Siteground απολαμβάνετε ήδη τα πλεονεκτήματά του). Κι όμως… Οι πιο γνωστές ιστοσελίδες μετρήσεων συνεχίζουν να μην διαβάζουν και συνεπώς να μην υπολογίζουν την λειτουργία του και έτσι πολλές από τις μετρήσεις τους είναι και αυθαίρετες και παραπλανητικές. Συμπέρασμα πρώτο λοιπόν, μην θεοποιείτε τις μετρήσεις και μην αναλώνετε όλο σας τον χρόνο στην βελτίωσή τους.

Η ύπαρξη τού πρωτοκόλλου HTTP/2 θα μάς χρειαστεί παρακάτω, όταν δούμε κάποιες από τις ρυθμίσεις τού WP Rocket. Για να βεβαιωθείτε λοιπόν ότι η ιστοσελίδα σας τρέχει κάτω από το HTTP/2, αρκεί να πάτε σε ένα απλούστατο διαγνωστικό εργαλείο που κάνει αυτήν ακριβώς την δουλειά και θα το βρείτε εδώ

WP Rocket, Η εγκατάσταση

Τίποτα το περίεργο εδώ σε σχέση με την εγκατάσταση των υπολοίπων πρόσθετων. Όμως, όπως σε όλα τα premium plugins, θα πρέπει να προηγηθεί η πληρωμή και η επιβεβαίωσή της και αμέσως μετά το ανάλογο αρχείο είναι διαθέσιμο για download. Στο τέλος τού άρθρου θα γράψω αναλυτικά τα βήματα για την αγορά του. Εδώ να πούμε μόνο ότι τα πακέτα είναι τρία…

Εάν έχετε ένα και μοναδικό site η επιλογή τού single πακέτου είναι φυσικά μονόδρομος, άλλωστε εάν αύριο γίνετε ο βασιλιάς τού διαδικτύου και αποκτήσετε πολλές ιστοσελίδες, τίποτα δεν σας εμποδίζει να μεταπηδήσετε στις ακριβότερες επιλογές. Σημειώστε επίσης ότι η πληρωμή γίνεται σε δολάρια, ενώ τα ποσά που βλέπετε παραπάνω στην φωτογραφία είναι σε ευρώ μέσα από μία πρόχειρη μετατροπή που γίνεται από την σελίδα τού WP Rocket.

Μόλις λοιπόν επιβεβαιωθεί η πληρωμή σας, θα εμφανιστεί η επιλογή Download, κατεβάστε το αρχείο στον υπολογιστή σας. Επιλέξτε «Νέο Πρόσθετο» και αμέσως μετά «Μεταφόρτωση Πρόσθετου»

Αμέσως θα ανοίξει ένα παράθυρο με τα αρχεία τού υπολογιστή σας, επιλέξτε το αρχείο που κατεβάσατε πριν και μετά πατήστε την εγκατάσταση. Περιμένετε λίγα δευτερόλεπτα, το σύστημα θα σας ειδοποιήσει ότι η εγκατάσταση έγινε με επιτυχία και τέλος ενεργοποιήστε το πρόσθετο. Λίγο μετά στο μενού τού πίνακα ελέγχου θα εμφανιστεί το WP Rocket, (κάτω από την επιλογή «Ρυθμίσεις», «Settings»), όπως και στην admin bar…

Μετά από όλα αυτά τυπικά, είστε πλέον έτοιμοι για να ξεκινήσετε να ρυθμίζετε το πρόσθετο.

WP Rocket, Οι ρυθμίσεις

Πρόσφατα το WP Rocket αναβάθμισε τον πίνακα ελέγχου του και κατά την γνώμη μου έγινε πιο σύγχρονος και το κυριότερο πιο λειτουργικός. Η ανανέωση δεν είναι βεβαίως μόνο αισθητική, έχουν συγχρονιστεί και κάποιες επιλογές με βάση τα νέα δεδομένα, (όπως το πρωτόκολλο που λέγαμε παραπάνω). Η πρώτη εικόνα που θα αντικρίσετε όταν ανοίξετε τα settings είναι ο πίνακας καλωσορίσματος, μαζί με κάποιες γρήγορες εντολές…

Αριστερά βλέπετε το μενού τακτοποιημένο κατά ενότητες και αυτό είναι ένα από τα πρώτα πλεονεκτήματα τού WP Rocket, δεν υπάρχουν άπειρα κουτάκια με ρυθμίσεις, δεν υπάρχουν επικαλύψεις ρυθμίσεων, όλα είναι ξεκάθαρα σε ενότητες που μπορείτε απλώς να παραλείψετε ή να ασχοληθείτε αργότερα μαζί τους. Στο dashboard λοιπόν δεν χρειάζεται να κάνετε ή να ρυθμίσετε τίποτα, το πρόσθετο απλώς σας ενημερώνει ότι το caching λειτουργεί ήδη στην σελίδα σας και ότι από εδώ και πέρα μπορείτε να δοκιμάσετε μία-μία όλες τις ρυθμίσεις για να δείτε ποιες αποδίδουν καλύτερα στο δικό σας συγκεκριμένο site. Δεξιά υπάρχουν κάποιες επιλογές, όπως εκείνη του clear cache, αλλά πρακτικά σπάνια θα τις χρησιμοποιήσετε, αφού οι βασικές επιλογές μπορούν να γίνουν πολύ πιο γρήγορα από την μπάρα τού admin dashboard. Εάν είστε εντελώς αρχάριος, μπορείτε επίσης από αυτήν ενότητα να ανοίξετε το documentation και να ενημερωθείτε για πιθανά προβλήματα και την επεξήγηση των διαφόρων ρυθμίσεων.

Η επόμενη ενότητα είναι η «καρδιά» τού WP Rocket και ο βασικός σκοπός για τον οποίο έχει δημιουργηθεί…

Cache

Εδώ στην πραγματικότητα υπάρχουν όλο κι όλο τρεις επιλογές.

Mobile Cache – Κάτι που δεν έχω αναφέρει ακόμη, είναι ότι το WP Rocket διαθέτει πολύ καλή νοημοσύνη αλληλεπίδρασης, εάν δηλαδή διαπιστώσει ότι κάποιο άλλο πρόσθετο επιτελεί την ίδια εργασία ή ότι απαιτεί προεπιλεγμένες ρυθμίσεις, σας ενημερώνει σχετικά. Στην φωτογραφία παραπάνω βλέπετε μια παρόμοια ειδοποίηση (με κόκκινα γράμματα στην περιοχή τού mobile), η οποία με ενημερώνει ότι ενεργοποιήθηκαν αυτόματα οι ρυθμίσεις για το mobile cache, καθώς υπάρχει ένα άλλο plugin που τις χρειάζεται (στην συγκεκριμένη περίπτωση είναι το Easy Social Share Button που χρησιμοποιώ για τα social media). Εάν στην δική σας περίπτωση τα δύο κουτάκια δεν είναι τσεκαρισμένα αυτόματα, κάντε το χειροκίνητα, καθώς η σημασία των κινητών τηλεφώνων σήμερα τείνει να ξεπεράσει και εκείνη των σταθερών υπολογιστών.

User Cache – Αυτή η επιλογή έχει νόημα μόνο όταν έχετε πολλούς users στο site σας, εάν είστε μόνος σας μην την επιλέξετε.

Cache Lifespan – Η επιλογή των 10 ωρών είναι η προεπιλεγμένη, πρακτικά και απλά αυτό σημαίνει ότι μετά από δέκα ώρες το caching θα ξεκινήσει από την αρχή ενσωματώνοντας όλες τις αλλαγές που έχουν γίνει αυτές τις δέκα ώρες. Πρόκειται για μία επιλογή εντελώς σχετική με τους ρυθμούς τής κάθε ιστοσελίδας. Εάν γράφετε σαν μανιακός όλη την ημέρα και οι αλλαγές που κάνετε είναι συχνότατες, μπορείτε ακόμη και να μειώσετε το προεπιλεγμένο διάστημα. Εάν όμως γράφετε ένα ή δυο άρθρα της εβδομάδα ή η σελίδα σας είναι περισσότερο στατική παρά δυναμική, (τροποποιείται δηλαδή σπάνια και χειροκίνητα), δεν έχετε κανέναν λόγο να αλλάξετε την προεπιλεγμένη επιλογή, το καλύτερο μάλιστα σ’ αυτήν την περίπτωση θα ήταν να αυξήσετε το Cache Lifespan ανάλογα με τις ανάγκες σας.

File Optimization

Η επόμενη ενότητα είναι κρίσιμη και θέλει αρκετή προσοχή…

Το minify και το combine με πολύ απλά λόγια αφορούν την βελτιστοποίηση τού κώδικα και την ενοποίηση αρχείων για ταχύτερο download. Παρόλο που ακούγεται απλό, μπορεί να αποδειχθεί μία κάπως επικίνδυνη διαδικασία και να προκαλέσει προβλήματα στην φόρτωση ή στην εμφάνιση τής ιστοσελίδας σας (μην ταράζεστε, εάν κάτι δεν πάει καλά τσεκάροντας κάποια από αυτές τις επιλογές, μπορείτε απλώς να την αποεπιλέξετε και η σελίδα θα επανέλθει στον πρότερο έντιμο βίο της). Γι’ αυτούς τους λόγους η πρότασή μου είναι να προχωρήσετε βήμα-βήμα. Τσεκάρετε την κάθε επιλογή ξεχωριστά και αμέσως μετά ελέγχετε την φόρτωση και την εμφάνιση τού site σας. Εάν όλα δείχνουν εντάξει, προχωράτε παρακάτω. Το minify και το combine μπορούν να δώσουν θεαματικά αποτελέσματα στον χρόνο φόρτωσης και στην μείωση των requests και εάν χρησιμοποιήσετε την βήμα-βήμα ρύθμιση δεν θα έχετε κάποιο πρόβλημα.

Στο σημείο αυτό είναι απαραίτητο να κάνουμε μία ακόμη διευκρίνιση.

Κάθε ιστοσελίδα είναι διαφορετική στην δομή της, έχει διαφορετικό theme, plugins, ρυθμίσεις ασφαλείας, μπορεί να χρησιμοποιεί cdn, custom γραμματοσειρές ή posts και άλλα πολλά. Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι εκείνες οι ρυθμίσεις που είναι για εμένα ιδανικές με εξαιρετικά αποτελέσματα, στην δική σας ιστοσελίδα μπορεί να είναι αδιάφορες ή πολύ χαμηλής αξίας. Δυστυχώς δεν υπάρχουν ακόμη πρόσθετα με τόση αυξημένη νοημοσύνη ώστε να αυτοματοποιούν τις επιλογές ανάλογα με το site και γι’ αυτό είναι απαραίτητο να κάνετε μόνοι σας κάποιες δοκιμές. Στο συγκεκριμένο πεδίο που βρισκόμαστε τώρα, ας το δούμε με ένα παράδειγμα.

Θυμάστε το πρωτόκολλο που αναφέραμε παραπάνω; Εάν παρατηρήσετε προσεκτικά τις ρυθμίσεις στην φωτογραφία θα δείτε ότι η WP Rocket σας συμβουλεύει να μην ενεργοποιήσετε το combine CSS εάν ο server σας υποστηρίζει το νέο πρωτόκολλο, (ας μην σας μπλέξω τώρα με τεχνικές λεπτομέρειες, ο βασικός λόγος είναι ότι με το HTTP/2 τα αρχεία δεν φορτώνονται ένα-ένα ξεχωριστά, οπότε δεν υπάρχει και λόγος ενοποίησής τους από κάποιο πρόσθετο). Επειδή όμως όπως είπαμε ήδη, οι μετρήσεις τού διαδικτύου, (page speed, gt metrix, pingdom και άλλες) δεν διαχωρίζουν τα πρωτόκολλα, αφήνοντας κενό το combine θα δείτε μεν μεγάλη βελτίωση στην ταχύτητα, αλλά θα παραμείνουν αμετάβλητα τα requests, κάτι που με την σειρά του σημαίνει ότι η συνολική βαθμολογία τού site σας θα είναι ακόμη χαμηλή. Στην ουσία αυτό δεν θα έπρεπε να σας ενδιαφέρει, αφού το μόνο σημαντικό εδώ είναι η ταχύτητα φόρτωσης. Σε τελική ανάλυση είναι καθαρά δική σας απόφαση. Εάν σας ενδιαφέρει η ουσία και όχι τα νούμερα, (που όπως είπαμε μπορεί να είναι και εικονικά ως ένα βαθμό), τσεκάρετε το minify και αφήστε το combine κενό όπως προτείνει και το WP Rocket. Σε διαφορετική περίπτωση τσεκάρετε όλες τις επιλογές, όπως φαίνεται στην φωτογραφία παραπάνω.

Η επιλογή «Optimize CSS Delivery» είναι λίγο πιο περίπλοκη και δεν έχει νόημα τώρα να μπούμε σε λεπτομέρειες, ως αποτέλεσμα όμως έχει την βελτίωση στην φόρτωση της CSS έτσι ώστε να μην εμποδίζει την γρήγορη εμφάνιση τής σελίδας σας. Είναι καλό να διαβάσετε το documentation για να καταλάβετε σωστά τι σημαίνει αυτό και μέχρι τότε μπορείτε να αφήσετε την συγκεκριμένη επιλογή κενή, δεν θα κάνει κάποια σπουδαία διαφορά στο τελικό αποτέλεσμα.

Ας δούμε γρήγορα και τις υπόλοιπες επιλογές στο File optimization…

Και εδώ η βασική επιλογή που χρειάζεστε είναι το minify των JS αρχείων. Για το combine ισχύουν όσα είπαμε παραπάνω και για την CSS. Θυμηθείτε να τσεκάρετε με το προγραμματάκι που έχουμε παραπάνω εάν το HTTP/2 λειτουργεί για την σελίδα σας και ανάλογα αντιμετωπίζετε την ρύθμιση τού combine. Στην ίδια αυτή ενότητα υπάρχουν και λίγες πιο πολύπλοκες ρυθμίσεις με εξαιρέσεις συγκεκριμένων url’s από την διαδικασία, αλλά προς το παρόν αφήστε τα όλα κενά, θα σας φανούν ίσως χρήσιμα μόνο όταν μπείτε σε βάθος στην λογική τού caching και των άλλων λειτουργιών και ξέρετε ακριβώς τι να κάνετε.

Να κλείσουμε την συγκεκριμένη ενότητα με κάτι σημαντικό. Εάν ενεργοποιήσετε το minify τού WP Rocket, ΜΗΝ  χρησιμοποιήσετε εκ παραλλήλου άλλα πρόσθετα που κάνουν την ίδια δουλειά όπως το Autoptimize και MHN τσεκάρετε τις minify επιλογές σε κάποιο Cdn όπως η Cloudflare. Εάν παρόλα αυτά το τελικό αποτέλεσμα δεν σας ικανοποιήσει και θέλετε να χρησιμοποιήσετε πχ το Autoptimize, θα πρέπει να αποτσεκάρετε τις αντίστοιχες επιλογές στο WP Rocket. Άλλωστε όπως γράφουμε και παραπάνω το WP Rocket θα αναγνωρίσει το άλλο plugin και θα σας βγάλει μία ειδοποίηση για να επιλέξετε ένα από τα δύο.

Media

Επόμενη ενότητα, επίσης αρκετά σημαντική…

Έχετε παρατηρήσει σε κάποια sites ότι έτσι όπως κατεβαίνετε στις σελίδες τους, οι φωτογραφίες φορτώνονται με κάποια ελάχιστη καθυστέρηση; Αυτό ακριβώς κάνει το lazy load, φορτώνει δηλαδή φωτογραφίες και video μόνο όταν ζητηθεί η εμφάνισή τους από τον χρήστη και αυτό μπορεί να επιφέρει τεράστια διαφορά, (ανάλογα με τον αριθμό τρων Media που χρησιμοποιείτε), στην φόρτωση τής σελίδας σας. Στο WP Rocket είναι αλήθεια ότι δεν παρατηρήσαμε αυτήν την μικρή καθυστέρηση, που για πολλούς μπορεί να είναι αρκετά εκνευριστική. Μπορείτε λοιπόν στο πεδίο αυτό να τσεκάρετε τις επιλογές έτσι όπως τις βλέπετε παραπάνω και εάν χρησιμοποιείτε πολλά videos στο site σας να τσεκάρετε και την αντίστοιχη επιλογή που εμείς την έχουμε απενεργοποιημένη. Πρόκειται για ακόμη μία σημαντική ρύθμιση, που επίσης σας απαλλάσσει από ένα επιπλέον ξεχωριστό πρόσθετο, όπως το γνωστό Lazy Load.

Preload

Στο πεδίο αυτό το WP Rocket θα αναγνωρίσει αυτόματα την sitemap που έχει δημιουργηθεί για το site σας από διάφορα γνωστά plugins όπως το Yoast ή το AIO SEO και έτσι το μόνο που έχετε να κάνετε είναι να τσεκάρετε την επιλογή. Δεν χρειάζεται τώρα να μπούμε σε αναλύσεις για το τι ακριβώς προσφέρει αυτό το πεδίο, αλλά για όλες τις ρυθμίσεις θα πρέπει να ξέρετε το εξής – μέσα στην κάθε ρύθμιση υπάρχει ένα link επάνω δεξιά που λέγεται NEED HELP και εδώ το WP Rocket έχει κάνει εξαιρετική δουλειά. Πατώντας το, δεν θα σας μεταφέρει σε άλλη σελίδα, ούτε θα σας ανοίξει όλο το documentation, αλλά θα ανοίξει ένα παράθυρο στην ίδια σελίδα με την επεξήγηση μόνο τής ρύθμισης που κάνετε εκείνη την στιγμή.

Advanced Rules

Ξεπεράστε αυτήν την ενότητα, καθώς αφορά κάποιους κανόνες συμπεριφοράς τού WP Rocket που μπορούν να χειριστούν μόνο έμπειροι χρήστες. Μπορείτε να επανέλθετε όποια στιγμή θέλετε και να παραμετροποιήσετε το πρόσθετο, μόλις νιώσετε έτοιμοι για τους χειρισμούς που πρέπει να κάνετε. Κατά βάση αυτοί οι κανόνες αφορούν το caching συγκεκριμένων σελίδων ή την εξαίρεσή τους. Βέβαια ένα ακόμη πολύ σημαντικό πλεονέκτημα τού WP Rocket, είναι ότι σας δίνει την δυνατότητα σε κάθε σελίδα ή άρθρο που γράφετε να απενεργοποιήσετε το caching τσεκάροντας απλώς μία επιλογή σε ένα meta tag. Πολύ χρήσιμο, απλό και αποτελεσματικό.

Και φτάσαμε στην database…

Η database είναι από τους σημαντικότερους φακέλους στον server σας και η βελτιστοποίησή της πρέπει να γίνεται με μεγάλη προσοχή. Πριν κάνετε το οτιδήποτε στο πεδίο αυτό, βεβαιωθείτε ότι, είτε ο πάροχος φιλοξενίας σας προσφέρει καθημερινό backup τής database, είτε δημιουργείστε μόνοι σας ένα με την βοήθεια κάποιους πρόσθετου όπως το UpdraftPlus, (δωρεάν και κορυφαίο στο είδος του). Όταν λοιπόν έχετε αποθηκεύσει το backup στον υπολογιστή σας, μπορείτε να προχωρήσετε με τις παραπάνω ρυθμίσεις. Εάν δεν είστε ακόμη σίγουροι για το πώς δημιουργείτε ένα backup, μην ασχοληθείτε καθόλου με το συγκεκριμένο πεδίο.

Στην ενότητα αυτή λοιπόν, έχετε δύο επιλογές. Είτε θα κάνετε χειροκίνητα τον καθαρισμό τής Database πατώντας τα κουτάκια που σας ενδιαφέρουν και μετά την εντολή τέρμα κάτω (Optimize) ή θα ορίσετε τις παραμέτρους στο Automatic cleanup για να αναλάβει το WP Rocket αυτόματα την όλη διαδικασία. Για τους περισσότερους χρήστες ο μηνιαίος καθαρισμός είναι μια χαρά, αλλά εάν το site σας έχει μεγάλη κυκλοφορία, πολλά σχόλια και ανανεώνεται πολύ συχνά, μπορείτε να το ορίσετε σε ημερήσια ή εβδομαδιαία βάση.

Αυτή η λειτουργία τού WP Rocket σας γλυτώνει από την ανάγκη ακόμη ενός πρόσθετου, όπως είναι το WP-Optimize που κάνει ακριβώς την ίδια δουλειά.

Λίγο πριν από το τέλος φτάνουμε στο CDN και στην συνεργασία του με το WP Rocket…

CDN

Ασχοληθείτε με αυτήν την ενότητα μόνο εάν χρησιμοποιείτε ένα οποιοδήποτε CDN, ΕΚΤΟΣ από την Cloudflare. Το μόνο που χρειάζεται είναι να ενεργοποιήσετε την επιλογή και να τοποθετήσετε τα στοιχεία που σας ζητά για το CDN. Και σε αυτό το πεδίο, όπως και σε όλα τα υπόλοιπα, μην ξεχνάτε ποτέ να αποθηκεύετε τις αλλαγές που έχετε κάνει.

ADD-ONS

Είναι γνωστό πια ότι caching δεν μπορεί να γίνει σε αρχεία που φορτώνουν από εξωτερικούς servers, όπως τής Google, τού Facebook κλπ. Πρόκειται γι αυτό το ενοχλητικό μήνυμα που βγαίνει στις μετρήσεις στο Page Speed για «Leverage Browser Caching», ακόμη και όταν έχετε ρυθμίσει όλα τα υπόλοιπα με τον σωστό τρόπο. Ενεργοποιώντας  λοιπόν αυτήν την επιλογή τα scripts αποθηκεύονται τοπικά στον δικό σας server και έτσι είναι πολύ πιθανόν η προειδοποίηση στο PageSpeed να εξαφανιστεί. Και γράφω «πιθανόν» με κάποια επιφύλαξη, γιατί είναι πολλές οι αναφορές χρηστών ότι αυτή η επιλογή δεν δίνει πάντοτε το αναμενόμενο αποτέλεσμα. Μπορείτε να την δοκιμάσετε και αναλόγως να την κρατήσετε ενεργοποιημένη ή να την απενεργοποιήσετε.

Η πιο σημαντική όμως ρύθμιση στην ενότητα αυτή, είναι εκείνη της Cloudflare, καθώς χρησιμοποιείται από εκατομμύρια χρήστες σε όλο τον κόσμο, τόσο γιατί είναι ένα δωρεάν CDN, (υπάρχει βεβαίως και paid version), όσο και για την ευκολία των ρυθμίσεων. Εάν λοιπόν είστε χρήστης τής Cloudflare πατήστε επάνω σε μία από τις δύο επιλογές που βλέπετε στην παραπάνω φωτογραφία και μπροστά σας θα εμφανιστεί η σελίδα των ρυθμίσεων…

Το πρώτο που θα σας ζητηθεί είναι τρία στοιχεία τής συνδρομής σας στην Cloudflare, για την εύρεση και αντιγραφή των οποίων το μόνο που έχετε να κάνετε είναι να ανοίξετε το διαχειριστικό σας ή αλλιώς Overview. Εάν έχετε παραπάνω από μία ιστοσελίδες στην Cloudflare, θα χρειαστεί να επιλέξετε εκείνη στην οποία ρυθμίζετε το WP Rocket. Όπως βλέπετε παραπάνω χρειάζεται να τοποθετήσετε το Global API Key, το email με το οποίο ανοίξατε λογαριασμό στην Cloudflare και το Zone ID. Για το email φυσικά δεν χρειάζεται να πούμε τίποτα, υποτίθεται ότι το γνωρίζετε ή το έχετε φυλαγμένο. Για τα άλλα δύο στοιχεία λοιπόν ανοίγουμε το overview…

Πατάτε το κουμπάκι «Copy» και κάντε επικόλληση το Zone ID στο WP Rocket. Όταν τελειώσετε, ακριβώς από κάτω πατήστε την επιλογή Get your API key και το σύστημα θα σας ρωτήσει για ποιο API ενδιαφέρεστε…

Πατώντας επάνω στο API global key και επειδή πρόκειται για στοιχείο ισάξιας σημασίας με ένα password, θα σας ζητηθεί ξανά ο κωδικός σας και μία δήλωση ότι δεν είστε ρομπότ…

Συμπληρώνοντας τα δύο αυτά πεδία και πατώντας το «View» θα εμφανιστεί επιτέλους το πολυπόθητο API…

Αντιγράφετε το API και το επικολλάτε στο αντίστοιχο πεδίο τού WP Rocket.

Μόλις τελειώσετε με όλα αυτά, ακριβώς από κάτω στο WP Rocket θα δείτε άλλες τρεις επιλογές κάτω από τον τίτλο Cloudflare settings. Εδώ το μόνο που σας ενδιαφέρει είναι το «Optimal Settings». Ενεργοποιώντας αυτήν την εντολή, το WP Rocket κάνει αυτόματα τις κατάλληλες ρυθμίσεις στην Cloudflare, έτσι ώστε να μην υπάρχουν conflicts και το αποτέλεσμα να είναι το καλύτερο δυνατόν από την συνεργασία των δύο εφαρμογών. Φυσικά μπορείτε πάντοτε να ρυθμίσετε το cdn σας χειροκίνητα, αλλά γιατί να κουράσετε τα χέρια σας;  Στην πραγματικότητα άλλωστε οι ρυθμίσεις που ενεργοποιούνται αυτόματα είναι μόλις τρεις – η περίοδος τού cache από την Cloudflare, η απενεργοποίηση τού minify και η απενεργοποίηση τού Rocket Loader τής Cloudflare που δημιουργεί συνήθως αρκετά προβλήματα, (ιδιαίτερα εάν χρησιμοποιείτε τον elementor ως page builder).

Αυτό είναι όλο, τώρα όλα είναι ρυθμισμένα σωστά. Ως τρίτη επιλογή στο τέλος τής ενότητας βλέπετε ότι μπορείτε να καθαρίσετε την cache τής Cloudflare, χωρίς καν να χρειάζεται να μεταφερθείτε στο διαχειριστικό της, (ένα πολύ σημαντικό πρόβλημα για εκείνους που θέλουν να το κάνουν τακτικά). Άρα λοιπόν με το WP Rocket δεν χρειάζεται καν να έχετε το επίσημο πρόσθετο τής Cloudflare, κάτι ιδιαίτερα σημαντικό στην χρήση όλο και λιγότερων Plugins.

Και φτάσαμε στην τελευταία ενότητα των ρυθμίσεων…

Tools

Οι δύο πρώτες επιλογές νομίζω ότι είναι κατανοητές, αλλά η πιο ενδιαφέρουσα είναι εκείνη που αφορά το rollback στην περίπτωση που αντιμετωπίζετε κάποια προβλήματα με την τελευταία έκδοση. Χρησιμοποιήστε το μόνο όταν όλες οι άλλες λύσεις έχουν αποτύχει και το support τού WP Rocket δεν μπορεί να επιλύσει το πρόβλημα. Αλλά αφού αναφερθήκαμε στο support, ας δούμε πως τα πάει το WP Rocket σ’ αυτόν τον τομέα.

WP Rocket Support Test

Έχουμε γράψει επανειλημμένα ότι η υποστήριξη πολλές φορές είναι πιο σημαντική ακόμη και από το ίδιο το πρόσθετο. Αμέσως λοιπόν μόλις εγκαταστήσαμε το WP Rocket στο posna, ανοίξαμε ένα ticket και ζητήσαμε την βοήθεια τού support. Μάλιστα για να μπερδέψουμε λίγο τα πράγματα και να δούμε τις αντιδράσεις, αναφέραμε ως πρόβλημα το ότι «…δεν έχουμε πολύ καλά αποτελέσματα στις μετρήσεις και ότι με άλλα πρόσθετα η συμπεριφορά τού site μας ήταν καλύτερη…».

Το μήνυμα έφυγε στις 23 Οκτωβρίου στις έξι παρά είκοσι το απόγευμα. Η πρώτη απάντηση, (εκτός φυσικά από το τυποποιημένο μήνυμα), ήρθε στις 11 η ώρα τής ίδιας ημέρας, δηλαδή μετά από περίπου 5 ώρες. Σε σχέση με τα δεδομένα τής αγοράς δεν είναι καθόλου κακή ανταπόκριση, αλλά υπάρχουν ορισμένα πρόσθετα, (πολύ λίγα είναι αλήθεια), που τα καταφέρνουν καλύτερα. Όσο αφορά τώρα την ουσία τής απάντησης, θα έλεγα ότι ήταν λίγο ή πολύ αναμενόμενη, ίσως λίγο περισσότερο τυπική από ότι θα έπρεπε. Το πολύ θετικό πάντως είναι ότι καθώς δεν έστειλα καμία ανταπάντηση, μετά από δύο ημέρες ο τεχνικός επανήλθε με νέο μήνυμα, με ρώτησε εάν συνεχίζω να έχω πρόβλημα και προσφέρθηκε να με βοηθήσει με τις ρυθμίσεις, εάν τού έδινα πρόσβαση στην ιστοσελίδα. Συνολικά θα έδινα στο support έναν πολύ καλό βαθμό γύρω στο 8, αλλά οπωσδήποτε υπάρχουν ακόμη περιθώρια κάποιων βελτιώσεων.

Η ώρα των μετρήσεων

Πριν από όλα, ας δούμε ποια ήταν η κατάσταση τού posna, ΠΡΙΝ από την εγκατάσταση τού WP Rocket. Πρέπει να σημειωθεί ότι το site ήταν ήδη βελτιστοποιημένο, (φωτογραφίες κλπ) σε μεγάλο βαθμό, η εταιρία φιλοξενίας είναι η SiteGround, χρησιμοποιούμε την Cloudflare με το απλό caching των στατικών αρχείων, ενώ δεν λειτουργούσε κανένα άλλο πρόσθετο με αντικείμενο το caching ή το minify.

Ιδού τα αποτελέσματα από το GTMetrix… (ΧΩΡΙΣ WP ROCKET)

Όπως μπορείτε να δείτε, θα μπορούσα να αφήσω τα πράγματα ως έχουν, απλά και μόνο με την λειτουργία τής Cloudflare και το caching τής Siteground. Τα αποτελέσματα είναι μια χαρά συγκριτικά με άλλες ιστοσελίδες και για ένα site που λειτουργεί σε sharing server. Ας δούμε λοιπόν τα αποτελέσματα ΜΕΤΑ την εγκατάσταση τού WP Rocket και ας πάρουμε μετρήσεις από διαφορετικές εφαρμογές…

Πρώτα από το GTMetrix… (ΜΕ WP ROCKET)

Έπειτα από το Pingdom…

Από το πολύ έγκυρο Webpage…

Και τέλος από το περιβόητο PageSpeed τής Google…

Εξαιρετικά αποτελέσματα, δεν είναι έτσι; Πρέπει να πω ότι οι μετρήσεις που βλέπετε είναι με ενεργοποιημένες όλες τις επιλογές στο minify και στο combine πεδίο τού WP Rocket και γι’ αυτό βλέπετε τον αριθμό των request πολύ μειωμένο. Αλλά ακόμη και όταν απενεργοποιήσουμε το combine λόγω HTTP/2 και αφήσουμε μόνο το minify, τα requests ναι μεν αυξάνονται, αλλά η υπόλοιπη εικόνα παραμένει σε γενικές γραμμές η ίδια σε ταχύτητα…

Στο σημείο αυτό θα πρέπει να δούμε λίγο και τον ανταγωνισμό και ερχόμαστε σε εκείνο που λέγαμε στην αρχή. Μην ακούτε λοιπόν και μην πολυπιστεύετε όσα διαβάζετε στο διαδίκτυο. Οπωσδήποτε το WP Rocket έδωσε τα καλύτερα αποτελέσματα σε σχέση με WP Fastest Cache, Cache Enabler, Super Cache και Total Cache, αλλά μην φανταστείτε ότι μιλάμε για τεράστιες διαφορές. Για να μην σας κουράζω τώρα με διαγράμματα, να πώ ότι με όλα τα δωρεάν πρόσθετα πετύχαμε πολύ αξιοπρεπή αποτελέσματα, με καλύτερα όλων, (τουλάχιστον για την δική μας ιστοσελίδα) τα Fastest Cache και το Cache Enabler.

Εκείνο που θέλω να πω με άλλα λόγια, είναι ότι εάν δεν έχετε τα χρήματα να αγοράσετε το WP Rocket δεν ήρθε και το τέλος τού κόσμου, μπορείτε να τα καταφέρετε μια χαρά και με τα υπόλοιπα πρόσθετα. Εάν από την άλλη τα περίπου 35 ευρώ δεν είναι μεγάλο ζήτημα για εσάς, θα σας προτείναμε το WP Rocket ανεπιφύλακτα και όχι μόνο γιατί πετυχαίνει καλά αποτελέσματα στις μετρήσεις, υπάρχουν και άλλα πλεονεκτήματα έναντι των ανταγωνιστών του. Ανακεφαλαιώνοντας λοιπόν, ας δούμε συνοπτικά τι σας προσφέρει το WP Rocket και γιατί η αγορά τού μπορεί να αποδειχθεί μία σοφή κίνηση για την ποιότητα τού site σας.

Γιατί να αγοράσω το WP Rocket

Τα πάντα στην ζωή αυτή λειτουργούν με συγκρίσεις. Υπάρχουν λοιπόν κάποιοι λόγοι που από μόνοι τους κάνουν ελκυστική την αγορά τού WP Rocket και υπάρχουν κάποιοι επιπλέον λόγοι που σχετίζονται με την ευκολία χρήσης και τα αποτελέσματα των ανταγωνιστικών cache plugins.

Τα πλεονεκτήματα τού ίδιου τού WP Rocket

  • Σκεφθείτε την αγορά τού Wp Rocket στην περίπτωση που εκμεταλλεύεστε το site σας με οποιονδήποτε τρόπο, (affiliate, πωλήσεις προϊόντων, σεμινάρια κλπ). Εάν απλώς έχετε ένα blog και περνάτε την ώρα σας δεν χρειάζεται να ξοδέψετε τα ωραία σας χρήματα, ένα δωρεάν πρόσθετο είναι για εσάς μια χαρά, για να μην σας πώ ότι μπορείτε να κάνετε και χωρίς αυτό.
  • Σκεφθείτε την αγορά τού WP Rocket, εάν σας ενδιαφέρει η ταχύτητα τού site σας, οι μετρήσεις και η σταθερότητα τής ιστοσελίδας σας.
  • Σκεφθείτε την αγορά τού Wp Rocket εάν θέλετε να μειώσετε τον αριθμό των πρόσθετων που χρησιμοποιείτε. Με το WP Rocket μπορείτε να αφαιρέσετε εντελώς πρόσθετα που σχετίζονται με την βελτιστοποίηση της database, (πχ WP-Optimize), την καθυστέρηση στην εμφάνιση των εικόνων, (πχ Lazy Load), τήν διαχείριση των CDN, το minify και combine των αρχείων, (πχ Autoptimize), την απομάκρυνση των strings, (πχ Remove  query strings) ή την εγκατάσταση των scripts τού Google Analytics τοπικά στον server σας.
  • Σκεφθείτε τέλος την αγορά τού WP Rocket εάν σας ενδιαφέρει το προσωποποιημένο και σχετικά γρήγορο support.

Τα πλεονεκτήματα τού WP Rocket σε σχέση με τον ανταγωνισμό

  • Διαθέτει το καθαρότερο και το πιο εύχρηστο settings menu με σωστή ερμηνεία των όρων και άμεση βοήθεια χωρίς απομάκρυνση από την σελίδα. Από τις δωρεάν επιλογές το Wp Fastest Cache συναγωνίζεται σε απλότητα, το ίδιο και το Cache Enabler, το οποίο όμως είναι φτωχότατο σε επιλογές. Σε ό,τι αφορά το W3 Total Cache – εάν είστε αρχάριος ή νέος χρήστης γενικά, απομακρυνθείτε με γρήγορα βήματα. Μπορεί να διαθέτει άπειρες επιλογές, αλλά οι 16 σελίδες με settings θα σας φέρουν δυνατούς πονοκεφάλους.
  • Προσφέρει έστω και με μικρές σχετικά διαφορές τα καλύτερα αποτελέσματα σε όλα τα πεδία. Αυτό βεβαίως είναι υπό διερεύνηση για την δική σας ιστοσελίδα. Εάν είστε ικανοποιημένοι με το πρόσθετο που χρησιμοποιείτε και η ταχύτητα τού site σας είναι ικανοποιητική, δεν υπάρχει λόγος να το ψάχνετε περισσότερο.
  • Η υποστήριξη είναι προσωπική και κατά πολύ ταχύτερη από τα υπόλοιπα πρόσθετα, τουλάχιστον αυτήν την στιγμή που μιλάμε.
  • Είναι το φθηνότερο όλων εάν συγκριθεί με τις premium εκδόσεις των ανταγωνιστών του, ακόμη και με εκείνη τού AP Fastest Cache. Το επιπλέον πλεονέκτημά του είναι ότι στην ετήσια ανανέωση πληρώνετε μόνο το 50% τού αρχικού κόστους.

Υπάρχουν μειονεκτήματα;

Επί τής ουσίας όχι και όταν αναφέρομαι στην ουσία εννοώ την εργασία για την οποία δημιουργήθηκε. Ως μειονέκτημα για ένα premium plugin θα έλεγα ότι είναι η απουσία τής trial δυνατότητας, κανονικά κατά την γνώμη μου όλα τα επί πληρωμή πρόσθετα θα έπρεπε να δίνουν την ευκαιρία μιας δωρεάν δοκιμής έστω για μία ημέρα. Το WP Rocket βέβαια προσφέρει την δυνατότητα επιστροφής των χρημάτων αγοράς μέσα σε 14 ημέρες από την πληρωμή του, αλλά για να είμαι ειλικρινής το refund έχει προκαλέσει πολλά προβλήματα στους χρήστες τού WordPress και αυτό αφορά όλα τα πρόσθετα, καθώς οι περισσότεροι δημιουργοί τους είναι πάντα απρόθυμοι να επιστρέψουν εύκολα χρήματα και αυτό μπορεί να προκαλέσει μία μικρή ταλαιπωρία. Μικρή συμβουλή – εάν σκοπεύετε να χρησιμοποιήσετε το refund προτιμήστε να πληρώσετε μέσα από το paypal, καθώς αυτό μπορεί να διευκολύνει την επίλυση κάποιων διαφορών για την επιστροφή τού κόστους αγοράς.

Τέλος, κάποιος θα μπορούσε να πει, ότι και μόνο το γεγονός ότι είναι ένα premium plugin, είναι από μόνο του ένα μειονέκτημα, αλλά πιστεύω ότι το ποσό δεν είναι μεγάλο και σε κάθε περίπτωση δημιουργεί περισσότερες πιθανότητες το WP Rocket να μείνει ενεργό για πολλά χρόνια και να συνεχίσει να κάνει την δουλειά του με την ίδια ποιότητα.

Η διαδικασία αγοράς

Η αγορά τού WP Rocket είναι απλούστατη και μάλιστα αυτές τις ημέρες τρέχει μία προσφορά με έκπτωση 25% λόγω Halloween, κάτι που ρίχνει το κόστος για ένα site περίπου στα 25 ευρώ. Σε κάθε περίπτωση, είτε αγοράσετε τώρα, είτε όταν λήξει η προσφορά, ξεκινήστε πατώντας το κουμπί παρακάτω…

Κανονικά θα εμφανιστεί η παρακάτω σελίδα, οι τιμές θα είναι χαμηλότερες, εάν ισχύει ακόμη η προσφορά…

Πατήστε επάνω στο πακέτο που σας ενδιαφέρει και θα ανοίξει η σελίδα πληρωμής. Εάν υπάρχει ακόμη έκπτωση θα δείτε μία ανακοίνωση ψηλά επάνω σε πράσινο φόντο επάνω ότι το κουπόνι ενσωματώθηκε με επιτυχία στην τιμή, θα χρειαστεί να συμπληρώσετε το email, το ονοματεπώνυμο και την χώρα και αμέσως μετά επιλέγετε πληρωμή είτε με κάρτα, (χρεωστική ή πιστωτική) είτε μέσω paypal. Αμέσως μόλις ολοκληρώσετε την διαδικασία, θα έρθει στο email σας μία επιβεβαίωση πληρωμής και το τιμολόγιο. Στον λογαριασμό που έχετε δημιουργήσει δωρεάν στο WP Rocket θα εμφανιστεί ο σύνδεσμος για να κατεβάσετε το αρχείο στον υπολογιστή σας και να το μεταφορτώσετε μετά στην ιστοσελίδα σας.

Αυτό ήταν! Είστε πλέον ένας ευτυχής χρήστης τού WP Rocket και ελπίζω ότι θα απολαύσετε την χρήση του όπως χιλιάδες άλλοι χρήστες. Θέλω να πιστεύω ότι η αναλυτική αυτή παρουσίαση σας βοήθησε και σας ενημέρωσε σωστά. Θα χαρώ ιδιαίτερα να ακούσω απόψεις, κρίσεις και παρατηρήσεις στην περιοχή των σχολίων παρακάτω…

alexia

Η Αλεξία σπούδασε κοινωνιολογία στο Essex University και έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στο Sussex University με αντικείμενο τα Μέσα μαζικής ενημέρωσης. Στήν Ελλάδα εργάστηκε για πολλά χρόνια σε έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα. Έχει γράψει και εικονογραφήσει ένα παιδικό βιβλίο, (Little Bobby Steps Into the World), που είναι διαθέσιμο στην Amazon. Σήμερα ασχολείται ατελείωτες ώρες με το posna.net και σε τακτά χρονικά διαστήματα γράφει άρθρα για ιστοσελίδες σε Αμερική και Ευρώπη.

Γράψτε το σχόλιό σας...

avatar

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.

  Subscribe  
Notify of
Close Menu

Send this to a friend